Związek i odrodzona Rzeczpospolita. Ważne rocznice...

rocznice

W 2019 r. przypada wiele tzw. okrągłych rocznic związanych z historią Związku Nauczycielstwa Polskiego i ważnych postaci ZNP. Przypomnijmy tylko niektóre daty…

 

>> 160. rocznica urodzin Stanisława Nowaka (1859-1936), jednego z twórców Związku Nauczycielstwa Polskiego, prezesa Związku, założyciela prężnie działającego Krajowego Związku Nauczycieli Ludowych w Galicji, senatora II RP, postaci legendarnej.

 

>> 100. rocznica wyborów do Sejmu Ustawodawczego, pierwszego parlamentu II RP, w którym zasiedli także posłowie nauczyciele.

 

>> 100. rocznica obrad Ogólnopolskiego Zjazdu Oświatowego, zwanego Sejmem Nauczycielskim (14-17 kwietnia 1919 r.). Zwołany z inicjatywy Związku zjazd wypracował propozycje dotyczące ustroju szkolnego odrodzonej Polski.

 

>> 100. rocznica połączenia się Zrzeszenia Nauczycielstwa Polskich Szkół Początkowych z dawnej Kongresówki oraz Związku Polskiego Nauczycielstwa Ludowego z Galicji w jeden Związek Polskiego Nauczycielstwa Szkół Powszechnych. Decyzja o połączeniu zapadła już 11 listopada 1919 r. Formalnie aktu tego dokonano 12 kwietnia 1919 r. przed rozpoczęciem obrad Sejmu Nauczycielskiego.

 

>> 85. rocznica śmierci Juliana Smulikowskiego (1880-1934), wiceprezesa ZNP, posła, wybitnego działacza niepodległościowego, oświatowego i socjalistycznego.

 

>> 80. rocznica utworzenia w październiku 1939 r. Tajnej Organizacji Nauczycielskiej, konspiracyjnej struktury ZNP, która stanowiła część Polskiego Państwa Podziemnego i koordynowała tajne nauczanie pod okupacją.

 

>> 75. rocznica śmierci Stefanii Sempołowskiej (1870-1944) oraz Zygmunta Nowickiego (1881-1944), ważnych postaci dla Związku. Oboje byli uczestnikami zjazdu w Pilaszkowie w 1905 r. Sempołowska m.in. podczas obrad Sejmu Nauczycielskiego przedstawiła projekt Karty Praw Dziecka. Nowicki, wiceprezes, a potem prezes ZNP, był członkiem tzw. Centralnej Piątki, która stała na czele TON.

O tych rocznicach będziemy pisać w Głosie!

 

ZNP 1925

Na zdjęciu: członkowie Zarządu Głównego ZPNSP (październik 1925 r.). Siedzą od lewej do prawej: protokolant Wiaczesław Gruszecki, członek zarządu Bronisław Chróścicki, wiceprezes Zygmunt Nowicki, członkini Zarządu Maria Wysznacka, przewodniczący Rady Finansowej Karol Makuch, sekretarz Michał Wawrzynowski, wiceprezes Związku Klementyna Stattlerówna, wiceprezes Związku poseł Julian Smulikowski, sekretarz generalny Roman Tomczak, skarbnik Aleksander Patkowski, członek Zarządu Maurycy Kisielnicki.

Źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe, Archiwum Ilustracji Ilustrowanego Kuriera Codziennego