(5.06) Rozporządzenie w sprawie oceny pracy podpisane

MEN szyldPraca nauczyciela dyplomowanego będzie oceniana według 23 kryteriów, mianowanego - 19, kontraktowego - 14, a stażysty - według dziewięciu wymagań. Minister edukacji podpisała rozporządzenie w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczycieli. Nowe przepisy wejdą w życie od 1 września br. Dla nauczycieli ważne jest jednak nie tylko to co zapisano w rozporządzeniu, ale ważna jest także treść szkolnego regulaminu oceniania.

 

Rozporządzenie Anna Zalewska podpisała 29 maja br., ale resort edukacji dopiero w poniedziałek 4 czerwca poinformował o decyzji minister. Dokument zawiera wiele kluczowych informacji dla nauczycieli i dyrektorów. To przede wszystkim lista kryteriów oceny pracy na poszczególnych stopniach awansu zawodowego, a także wykaz kryteriów oceny pracy dyrektora. Po drugie, kluczowe sa przepisy dotyczące sposobu oceniania, a po trzecie - procedura odwoławcza.

 

Podpisany dokument nie zawiera rewolucyjnych zmian w porównaniu z projektem z 20 marca br., który MEN przesłał do konsultacji społecznych. Koncepcja nowego systemu oceny jest ta sama, natomiast autorzy rozporządzenia w kilku miejscach zmodyfikowali swoje propozycje. Przeredagowano treść części kryteriów. Np. w projekcie piąty punkt na liście kryteriów dla nauczyciela kontraktowego brzmiał: "udział w innych zajęciach i czynnościach wynikających z zadań statutowych szkoły, w tym udział w przygotowywaniu lub organizowaniu egzaminów zewnętrznych w szkole lub poza szkołą". W rozporządzeniu punkt ten otrzymał takie brzmienie: "realizowanie innych zajęć i czynności, o których mowa w art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela, w tym udział w przeprowadzaniu egzaminów, o których mowa w art. 42 ust. 2b pkt 2 Karty Nauczyciela".

 

Przede wszystkim jednak wydłużono listę kryteriów dla stażysty (z ośmiu do dziewięciu), a w praktyce - dla wszystkich nauczycieli i dla dyrektorów. System jest bowiem tak skonstruowany, że kryteria dla stażysty muszą spełnić wszyscy pozostali nauczyciele, oprócz m.in. wymagań przypisanych do ich stopnia awansu. Nowy trzeci punkt na liscie kryteriów dla stażysty brzmi: "znajomość praw dziecka, w tym praw określonych w Konwencji o Prawach Dziecka, przyjętej dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. poz. 526), ich realizacja oraz kierowanie się dobrem ucznia i troską o jego zdrowie z poszanowaniem jego godności osobistej".

 

Resort nie skorzystał z propozycji Rady Szkół Katolickich, aby do listy kryteriów dopisać "kształtowanie i wychowywanie młodzieży w umiłowaniu Ojczyzny, tradycji narodowych, w poszanowaniu Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i w atmosferze szacunku dla każdego człowieka, w tym przez własny przykład". Natomiast do wykazu kryteriów dla stażysty (i dla pozostałych) dopisano kształtowanie postawy patriotycznej. Punkt ten brzmi: "kształtowanie u uczniów szacunku dla drugiego człowieka, świadomości posiadanych praw oraz postaw obywatelskiej, patriotycznej i prospołecznej, w tym przez własny przykład nauczyciela".

 

Większych zmian nie wprowadzono do punktacji, od której zależy otrzymanie oceny wyróżniającej, bardzo dobrej, dobrej i negatywnej. Nauczyciel otrzyma ocenę wyróżniającą, jeśli spełni kryteria w stopniu nie mniejszym niż 95 proc. (czyli jeśli zdobędzie minimum 95 proc. punktów), ocenę bardzo dobrą – jeżeli wypełni kryteria w minimum 80 proc., a ocenę dobrą – minimum 55 proc. Poniżej tego progu grozi mu ocena negatywna.

 

Takż zasady procedury odwoławczej od wystawionej oceny nie różnią się zasadniczo od tych proponowanych w projekcie. Przyjeto jednak, że w skład zespołu oceniającego, który będzie rozpatrywać odwołania nauczycieli, wejdzie jeden przedstawiciel kuratorium, a nie dwóch. To prawdopodobnie efekt opinii przedstawionych przez kuratorów oświaty. Napisali oni do MEN, iż obawiają się lawiny odwołań od oceny pracy. Niektórzy postulowali nawet wzmocnienie kadrowe kuratoriów, ponieważ organy nadzoru pedagogicznego mogą sobie nie poradzić z rozpatrywaniem wniosków odwoławczych.

 

Czy po opublikowniu rozporzadzenia wszystko jest jasne w sprawie nowego systemu oceny pracy nauczycieli? Nie, bo wiele szczegółów zależy od zapisów w szkolnych regulaminach oceniania. Znajdą się w nich wskaźniki, które dyrektor weźmie pod uwagę oceniając poziom realizacji poszczególnych kryteriów. Każda szkoła i placówka będzie mieć odrębny regulamin. Ogłosi go dyrektor najpóźniej 1 września br., po uzyskaniu opinii rady pedagogicznej i organizacji związkowych.

 

Nowe zasady oceniania będa działac od września br. Wszyscy nauczyciele zostaną ocenieni według zmienionych przepisów w ciagu najblizszych trzech lat. A konkretnie:

ednocześnie przypominamy, że zgodnie z przepisami przejściowymi do ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, oceny pracy nauczycieli po raz pierwszy na nowych zasadach (tj. w oparciu o znowelizowany art. 6a ustawy – Karta Nauczyciela, nowe rozporządzenie oraz regulamin określający wskaźniki oceny pracy nauczycieli) należy dokonać:
>> nauczyciele kontraktowi i mianowani zostana po raz pierwszy poddani ocenie do 31 sierpnia 2021 r. , a jeżeli nauczyciel w tym okresie nauczyciel rozpocznie staż na kolejny stopień awansu zawodowego – to zostanie oceniony po zakończeniu tego stażu;
>> nauczyciele dyplomowani, który 1 września 2018 r. będą posiadać co najmniej trzyletni okres pracy w szkole od dnia uzyskania tego stopnia, zostana ocenieni do 30 czerwca 2020 r.

 

Ocena pracy będzie dokonywana regularnie i obligatoryjnie co trzy lata, a w praktyce w każdej chwili z inicjatywy dyrektora szkoły lub na wniosek nadzoru pedagogicznego, organu prowadzącego, rady szkoły lub rady rodziców.

 

Nauczyciel dyplomowany, który otrzyma ocenę wyróżniającą, od 2020 roku będzie pobierać specjalny dodatek do pensji. Od 2022 roku dodatek będzie wypłacany w pełnej wysokości, tzn. 507 zł.

 

(DK, GN)

 

>> O nowych zasadach oceniania piszemy więcej w GN nr 23 z 6 czerwca br.

 

>> Rozporządzenie MEN w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczycieli, zakresu informacji zawartych w karcie oceny pracy, składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego oraz trybu postępowania odwoławczego - jest dostępne TUTAJ.

 

 

Krytycznie o nowym systemie oceny pracy nauczycieli i dyrektorów:

 

 >> "Konstruowany w tak nierozważny sposób system kontroli i weryfikacji osiągnięć kadry pedagogicznej będzie nie tylko systemem opresyjnym wobec nauczycieli, ale również będzie stanowił dodatkowy czynnik stresogenny w pracy nauczycielskiej, co może w perspektywie prowadzić do obniżenia poziomu realizacji przez nauczycieli ich obowiązków zawodowych" - opinia Związku Nauczycielstwa Polskiego o projekcie rozporządzenia MEN.

 

>> "Przekazanie dyrektorom szkół do uregulowania w regulaminach tak ważnej kwestii, może rodzić obawy nauczycieli, iż dyrektorzy będą tworzyć wskaźniki oceny pracy w zależności od swoich indywidualnych upodobań, nie zaś od wynikającej z ustawy – Karta Nauczyciela – specyfiki pracy w danej szkole. Wprowadzony do ustawy – Karta Nauczyciela mechanizm w postaci zasięgnięcia opinii rady pedagogicznej oraz zakładowych organizacji związkowych nie jest bowiem gwarantem wprowadzenia przez dyrektorów szkół regulacji obiektywnych, faktycznie odnoszących się do typu, czy rodzaju szkoły" - opinia rzecznika praw obywatelskich Adama Bodnara.

 

Czytaj też:

(20.03) Rzecznik Praw Obywatelskich krytykuje wskaźniki oceniania